Verhaal uit een florerende stadsbuurt in Gent
Stationsbuurt-Zuid in Gent. Een levendige, dichtbevolkte buurt rond het Paul de Smet de Naeyerpark, Campus Sterre, scholen, studenten, gezinnen, oudere bewoners, nieuwe buren en families die er al generaties wonen. Een buurt van meer dan 8.000 inwoners, aangevuld met duizenden studenten. Qua schaal vergelijkbaar met een kleine gemeente. En toch lange tijd zonder vanzelfsprekende centrale plek waar al die werelden elkaar konden kruisen.
Cabane Banane en Den Aflaat proberen daar al jaren een antwoord op te geven. Niet met grote woorden, maar met tafels, stoelen, togen, pannen, tenten, buurtmaaltijden, barshifts, rommelmarkten, yogamatten, klusdagen en vooral: buren die iets willen doen voor andere buren.
Van zomerse vraag tot buurtbeweging
Cabane Banane begon in 2016 met een eenvoudige vraag: waarom is het hier soms zo stil in de buurt, terwijl er zoveel mensen wonen?
Wat startte als een tijdelijke zomerse ontmoetingsplek in het groen, groeide gaandeweg uit tot een buurtbeweging. Eerst in het banaanvormige parkje, later op andere tijdelijke plekken, in tuinen, onder tenten, op Campus Sterre en in het voormalige parochiehuis dat vandaag Den Aflaat heet.
Die nomadische geschiedenis is belangrijk. Cabane Banane leerde door te doen. Door telkens opnieuw een plek gezellig te maken. Door te zien wat werkt en wat niet. Door te merken dat mensen wél willen helpen, koken, schenken, tafels zetten, muziek maken, opruimen of organiseren, zolang de vraag concreet is en de sfeer juist zit.
Intussen is Cabane Banane veel meer dan een zomerbar. Het is een manier geworden waarop buren elkaar vinden.
Den Aflaat: een oude plek krijgt opnieuw betekenis
Den Aflaat, in de Sint-Pietersaalststraat, is een voormalige parochiale kring. Een plek met geschiedenis, gebouwd voor gemeenschap, maar zoals zoveel gelijkaardige plekken gaandeweg minder vanzelfsprekend gebruikt.
Met de komst van Cabane Banane kreeg Den Aflaat opnieuw adem. De plek werd geen klassiek buurthuis en ook geen commerciële zaal, maar een open buurtplek waar ontmoeting, initiatief en engagement kunnen ontstaan.
Vandaag is Den Aflaat een vaste plek in een buurt die daar nood aan had. Een warme uitvalsbasis voor buurtmaaltijden, cafés, workshops, yoga, naai- en breicafés, reisverhalen, lezingen, muziek, vergaderingen, kleine feesten en onverwachte ideeën.
Het is een plek waar iemand binnenkomt voor een drankje en buiten gaat met een nieuwe buur. Waar iemand komt koken voor twintig mensen en plots deel wordt van een groter verhaal. Waar iemand achter de bar staat en ontdekt dat een buurt ook aan een toog kan groeien.
Wie zijn de Cabane Bananers en Aflaaters?
Cabane Banane en Den Aflaat worden gedragen door een brede groep buren. Sommigen staan geregeld achter de bar. Anderen koken af en toe. Nog anderen helpen met communicatie, financiën, poetsen, inrichting, onderhoud, rommelmarkt, techniek, reservaties of gewoon met tafels verzetten op het juiste moment.
Er is geen scherp onderscheid tussen “organisatie” en “publiek”. Wie komt, kan ook meedoen. Wie iets ziet dat beter kan, mag mee zoeken. Wie een idee heeft, kan het vaak gewoon proberen.
Dat betekent niet dat alles vanzelf loopt. Een plek die bruist, vraagt ook zorg. Iemand moet de glazen afwassen, de vuilnis buitenzetten, de frigo vullen, de boekhouding opvolgen, verzekeringen regelen, sleutels beheren, poetsafspraken maken, affiches ontwerpen, barlijsten vullen en zorgen dat de buren zich welkom blijven voelen.
Maar net daarin zit de kracht: Cabane Banane is geen dienst die aan de buurt wordt aangeboden. Het is een werking die door de buurt zelf wordt gemaakt.
Wat maakt Cabane Banane zo bijzonder?
Misschien vooral de combinatie van lichtheid en ernst.
Aan de buitenkant zie je gezelligheid: een bar, muziek, eten, lange tafels, kinderen die rondlopen, buren die blijven plakken. Maar daaronder zit een heel ernstig verlangen: een buurt maken waar mensen elkaar kennen, waar eenzaamheid minder kans krijgt, waar nieuwe en oude bewoners elkaar ontmoeten, waar zorg niet alleen iets is van professionals maar ook van buren onder elkaar.
Cabane Banane vertrekt sterk vanuit vertrouwen. Niet alles moet vooraf dichtgeregeld zijn. Niet elk idee moet eerst langs een zwaar bestuur. Veel kan ontstaan omdat iemand zegt: “Zullen we dat eens proberen?”
Tegelijk groeit ook de nood aan meer structuur. Want hoe meer er gebeurt, hoe belangrijker het wordt dat taken deelbaar worden. Daarom wordt er gewerkt met kleine, concrete engagementen: een barshift, een kookavond, een klusmoment, een poetsbeurt, een rol als buddy voor reservaties, financiën, communicatie of gebouwbeheer.
Geen heldendom. Geen eindeloos engagement. Wel veel kleine bijdragen die samen een groot verschil maken.
Cabane Banane leeft op verschillende ritmes.
Zomercabane
In de zomer is er Cabane Banane @ Campus Sterre: een tijdelijke zomerplek waar buren elkaar ontmoeten in openlucht. Met eten, muziek, bar, kinderen, lange avonden en soms wat heerlijke chaos.
Buurtstaminee
In Den Aflaat is er de vaste werking, met onder meer het Buurtstaminee: een laagdrempelig moment waarop buren kunnen binnenlopen voor een drankje, een babbel of een maaltijd.
Rommelmarkt
Wat ooit een bestaand evenement was, werd na corona door buurtbewoners uitgebouwd tot een groot feestweekend voor Sint-Pieters-Buiten en Stationsbuurt-Zuid. Honderden standhouders, duizenden bezoekers, scouts, buurtbewoners, bars, eten, ontmoeting en heel veel bereidwillig engagement.
Vliegwiel voor de buurt
Den Aflaat wordt vaak omschreven als een vliegwielplek. Een plek waar ontmoeting niet alleen gezellig is, maar ook energie opwekt.
Iemand komt naar een buurtmaaltijd en leert een buur kennen.
Een toevallig gesprek leidt tot een nieuw initiatief.
Een vrijwilliger achter de bar wordt later medeorganisator.
Een vereniging vindt een plek om samen te komen.
Een bewoner die zich alleen voelde, krijgt opnieuw een vast moment in de week.
Een klus wordt geen last, maar een aanleiding om samen iets te doen.
Zo groeit buurtkracht. Niet spectaculair, maar traag, tastbaar en volhardend.
In 2025 vonden in Den Aflaat honderden activiteiten plaats. Tientallen buren stonden achter de bar. Buren kookten voor buren. Honderden mensen lazen de wekelijkse Updates. Duizenden buurtbewoners werden via Facebook, Hoplr, affiches en mond-tot-mond bereikt.
Maar de belangrijkste opbrengst laat zich moeilijk tellen: meer vertrouwdheid, meer gezichten die elkaar herkennen, meer plekken waar iemand kan binnenvallen, meer kleine vormen van zorg.
Voor de buurt. Door de buurt.
Dat betekent dat de opbrengsten van activiteiten terugvloeien naar de werking. Dat commerciële logica nooit de hoofdzaak mag worden. Dat betaalbare en toegankelijke ontmoeting centraal blijft staan. Dat ook activiteiten zonder groot budget een plek kunnen krijgen als ze bijdragen aan verbondenheid.
Het betekent ook dat verantwoordelijkheid gedeeld wordt. Niet alles kan bij dezelfde mensen blijven liggen. Een florerende gemeenschap vraagt veel schouders: mensen die zichtbaar aanwezig zijn, maar ook mensen die achter de schermen zorgen dat het geheel blijft draaien.
Daarom worden nieuwe buren telkens opnieuw uitgenodigd om mee te doen. Niet met de vraag om “vrijwilliger voor altijd” te worden, maar met concrete vragen:
Wil je één keer achter de bar staan?
Wil je mee koken?
Wil je helpen poetsen na een druk weekend?
Wil je een kast herstellen?
Wil je een affiche ontwerpen?
Wil je een activiteit organiseren?
Wil je nieuwe buren welkom heten?
Iedere bijdrage telt.
Samen leren dragen
Cabane Banane en Den Aflaat tonen dat een florerende gemeenschap niet ontstaat door één groot plan, maar door veel kleine praktijken.
Door te proberen.
Door te leren uit wat misloopt.
Door mensen vertrouwen te geven.
Door nieuwe schouders te zoeken.
Door plezier en verantwoordelijkheid niet als tegenpolen te zien.
Door warmte te combineren met afspraken.
Door ruimte te maken voor initiatief.
Soms is het rommelig. Soms is het zoeken. Soms moet er bijgestuurd worden. Maar telkens opnieuw blijkt: mensen willen wel, als ze voelen dat hun bijdrage ertoe doet en als ze er niet alleen voor staan.
Wat jij bedenkt, kan hier beginnen
Den Aflaat en Cabane Banane zijn er niet alleen voor wie al meedoet.
Ze zijn er ook voor wie een idee heeft.
Een buurtmaaltijd.
Een vertelavond.
Een kleine expo.
Een workshop.
Een muziekavond.
Een leesgroep.
Een kinderactiviteit.
Een ruilmoment.
Een klusdag.
Een stilteplek.
Een zot plan dat misschien nog wat vorm moet krijgen.
Als het bijdraagt aan ontmoeting, verbondenheid of zorg in de buurt, dan is er vaak meer mogelijk dan je denkt.
Cabane Banane en Den Aflaat zijn geen afgewerkt model. Ze zijn een uitnodiging.
Aan buren om elkaar beter te leren kennen.
Aan bewoners om mee zorg te dragen.
Aan plekken om opnieuw betekenis te krijgen.
Aan een stadsbuurt om zichzelf niet alleen te organiseren, maar ook warmer te maken.
Nog veel buren te gaan. Maar de beweging is begonnen.
